2 Οκτωβρίου 2022 4:21 μμ

ΠΑΛΑΙΡΟΣ: Ένας Άγιος που δεν χαίρεται το σπίτι του. Ο άγιος Δημήτριος εκπέμπει SOS

Η Μονή Αγίου Δημητρίου βρίσκεται νοτιοδυτικά της Παλαίρου, αριστερά του δρόμου προς το Μύτικα, στη βραχώδη πλαγιά του όρους Σέρεκας ενώ η  θέα από τη μονή προς τα δυτικά είναι συγκλονιστική, φτάνει μέχρι τα βουνά της Λευκάδας και το Ιόνιο πέλαγος.

Βόρεια επικοινωνούσε με μονοπάτι με την Πάλαιρο, μήκους 3 χιλ. κι από αυτό το μονοπάτι πριν δεκαετίες οι Ζαβερδιανοί ερχόταν με τα πόδια να προσκυνήσουν. Ξεκίναγαν από το Σκορδοχώρ(ι) , περνούσαν τα Μπουρδουβαλέικα και στη συνέχεια αντίκριζαν το εκκλησάκι της Παναγίας και έφταναν πριν το πάτημα του αλόγου του Αη Δμήτρη που είναι κοντά στην Ιερά μονή.

Η Μονή έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο από το 1966 (ΦΕΚ 419/8-7-1966, ΥΑ 11707/14-6-1966) και πιθανώς να έγινε στα τέλη του 17ου αι. ή στα μέσα του επομένου, αφού μια αγιογραφία της αναγράφει τη χρονολογία 1752, η οποία όμως είναι ζωγραφισμένη μεταγενέστερα. Μια παράδοση λέει πως χτίστηκε το 1653 από ένα αγρότη, που έγινε ο πρώτος μοναχός με το όνομα Μαρκιανός.

Στο εσωτερικό του ναού στο επιστύλιο του τέμπλου εικονίζεται ο Χριστός με τους Αποστόλους, έξι αριστερά και έξι δεξιά. Από κάτω βρίσκεται η κτητορική επιγραφή (1752), η οποία δυστυχώς σήμερα όπως διαπιστώσαμε δεν διακρίνεται, χαμένη στη φθορά του χρόνου και της αδιαφορίας.

Το καθολικό της Μονής βρίσκεται στη νότια πλευρά του περιβόλου μέσα σε ευρύχωρη αυλή, ενώ στις άλλες τρεις πλευρές έχει αρκετά κελιά που διατηρούνται σε πολύ μέτρια  κατάσταση σήμερα. Η δυτική πλευρά των κελιών είναι η παλαιότερη, αφού σύμφωνα με την εντοιχισμένη επιγραφή χτίστηκε το Φεβρουάριο του 1814. Ο ναός είναι μονόχωρος, λιθόκτιστος, ρυθμού βασιλικής με ημικυκλική αψίδα και δίρριχτη στέγη με κεραμίδια. Στη μέση της βόρειας πλευράς υπάρχει δίλοβο πέτρινο καμπαναριό. Υπάρχουν πολλές τοιχογραφίες με ιδιαίτερη τεχνική, που όμως δεν διασώζονται σε καλή κατάσταση.

Από το 2004 στη μονή ασκητεύει η Μοναχή  Μητροφανία και η Ιερά Μονή εδώ και αρκετά χρόνια είναι ανεξάρτητη, δεν υπάγεται στην Αγία Παρασκευή Παλαίρου, αλλά αναφέρεται   απευθείας στην Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας και διοικείται από εκκλησιαστικό συμβούλιο, αποτελούμενο από δύο Ιερείς, της Βόνιτσας και του Άγιου Νικολάου και την Μοναχή.

Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει το Μοναστήρι είναι πολύ μεγάλα και με την πάροδο του χρόνου γίνονται μεγαλύτερα, κλονίζουν την ύπαρξή του. Η εγκατάλειψη και η αδιαφορία  είναι φτωχές λέξεις για την απαράδεκτη εικόνα που αντικρίσαμε στον Αη Δμήτρη όπως τον λένε οι κάτοικοι της Παλαίρου.

Τα κελιά που έχουν φιλοξενήσει άπειρους προσκυνητές είναι πια εγκαταλελειμμένα,  εκεί που περάσαμε τα πιο φιλόξενα βράδια πριν αρκετά χρόνια, δεν μπορούν πλέον να φιλοξενήσουν κανέναν. Οι εκδρομείς ή οι άνθρωποι που έρχονται από μακριά στη χάρη του δεν μπορούν να μείνουν έστω και μια βραδιά, είναι επικίνδυνο. Ο εσωτερικός μαντρότοιχος  ανατολικά, που πάνω είναι τα κελιά έχει καταρρεύσει σε δύο σημεία, ενώ το εσωτερικό της εκκλησίας είναι πια μια μαυρίλα και τίποτε άλλο, γεμίζει θλίψη όλους εμάς που ζήσαμε το μοναστήρι στην ακμή του.

Οι πανέμορφες τοιχογραφίες έχουν χαθεί οι περισσότερες , αφού καμιά συντήρηση, καμία παρέμβαση δεν πραγματοποιήθηκε, ελάχιστες πια ξεχωρίζουν, αφημένες στην φθορά του χρόνου. Ρωγμές παντού, κομμάτια πέφτουν συνέχεια, ενώ η υγρασία είναι εμφανής σε πολλά σημεία του κτιρίου, το δάπεδο φαίνεται να βγάζει νερό και από το Ιερό τέμπλο οι αγιογραφίες πέφτουν ,  φαίνεται η υγρασία  να είναι και η κύρια αιτία της καταστροφής και στο εσωτερικό της Ιεράς Μονής, συν το γεγονός ότι η περιοχή είναι σεισμογενής.

Παρεμβάσεις όπως μας ενημέρωσαν, χωρίς όμως να διασταυρώσουμε τις πληροφορίες, αφού ελάχιστοι ασχολούνται και  μιλούν , έκανε η αρχαιολογία  πριν μερικά χρόνια στη σκεπή αλλά και στον εξωτερικό τοίχο με τοποθέτηση μπετόν κρύβοντας τις πέτρες, αλλά μάλλον αύξησαν τα προβλήματα γιατί  η υγρασία παραμένει, ενώ  σε πολλά σημεία έχει αυξηθεί και συγχρόνως πλήγωσαν την αισθητική του κτιρίου.

Αυτό που μας έκανε επίσης εντύπωση ήταν τα τάματα που υπήρχαν, κατάφορτη η εικόνα , όλος ο ναός, προσκυνητές που έδειχναν την πίστη και την αγάπη τους στον προστάτη Αφέντη Άγιο Δημήτριο και στόλιζαν με τα αφιερώματά τους , είτε για ένα ευχαριστώ, είτε για μια παράκληση, στον Άγιο, άσχετα αν πολλά δεν ταίριαζαν. Σήμερα  δεν υπάρχουν, παρά μόνο ένα καραβάκι κρεμασμένο.

Ο Δήμος Ακτίου Βονίτσης δυστυχώς ΑΠΩΝ σε όλα, στις παρεμβάσεις που δεν έγιναν,  αλλά και στην ανάδειξη του προβλήματος προς την Μητρόπολη και την αρχαιολογική υπηρεσία.

Αν όχι ο Δήμος , τότε ποιος !!!

Ένα στολίδι, ένα μνημείο μοναδικής αξίας, συνδεδεμένο άρρηκτα με την Πάλαιρο  καταρρέει και δεν αφορά κανέναν !!!

Η Περιουσία της Μονής είναι μεγάλη αλλά κανείς πια δεν γνωρίζει , κανείς δεν εισπράττει, κανείς δεν ενδιαφέρεται και το διατηρητέο, αυτόνομο, εκκλησιαστικό και ιστορικό μνημείο του Αη Δμήτρη Παλαίρου, παραμένει  να αντιμετωπίζει τα μεγάλα του προβλήματα και να περιμένει λύσεις από όσους ενδιαφέρονται και το αγαπούν.

Οι απόψεις των Ζαβερδιανών ως προς τα προβλήματα του Αγίου διίστανται και δεν είναι στις προθέσεις μας να μπούμε σε αυτό το θέμα, δεν είναι αυτός ο σκοπός μας, δεν ψάχνουμε ποιος φταίει, η αγωνία είναι στο πως θα βρεθεί λύση και θα σωθεί το μοναστήρι που στέκει εκεί αιώνες , σήμα κατατεθέν της Παλαίρου.

Γιατί ένα είναι σίγουρο, πως οι Ζαβερδιανοί έχουν ταμένη την καρδιά τους στον Άγιο Δημήτριο και είναι έτοιμοι να προσφέρουν όλοι, απλά κάποιος πρέπει να ξεκινήσει , να κάνει το πρώτο βήμα,  πρέπει να πάρει πάνω του το θέμα και να ξαναποκτήσει το ιστορικό Μοναστήρι την ομορφιά και την αίγλη του.

Ευχή όλων να υπάρξει λύση άμεσα , να ξαναζήσουμε όλοι , κάτοικοι και επισκέπτες, όλοι ευλαβικοί προσκυνητές , την αναγέννηση του Μοναστηριού, ας ανακτήσει ο Άγιος Δημήτριος την αίγλη με την οποία τον έχουμε συνδέσει στην μνήμη μας, όσοι ανηφορίσαμε το μονοπάτι και ξενυχτήσαμε στα κελιά του τιμώντας την γιορτή του.

Κι είμαστε  πολλοί.

Κλείνοντας, ακούγονται πολλά για τη ανάπτυξη του τόπου, για θρησκευτικό τουρισμό , ας ξεκινήσουμε από τον Άγιο Δημήτριο, μιλάει στην καρδιά και στη μνήμη όλων, να επιστρέψει η κρυμμένη από την φθορά ομορφιά, η σεμνότητα , η ταπεινότητα , το θρησκευτικό μεγαλείο στο Μοναστήρι μας, μακριά από έριδες και αντιπαλότητες.

Στην Πάλαιρο του σήμερα, στην Ζαβέρδα του χθες, οι διαχρονικές αξίες υπάρχουν και ενώνουν, είναι αναγνωρίσιμες από όλους, είναι αυτές που κάνουν την διαφορά, που την κάνουν μοναδική κι ο Άγιος Δημήτριος είναι μία από αυτές τις αξίες, στέκει εκεί στο ύψωμα μεγαλόπρεπος, αγναντεύοντας την αγαπημένη του Πάλαιρο που σκέπει με την παρουσία του και περιμένει, προσδοκά να χαρεί πάλι το σπίτι του καλοστέριωτο, φιλόξενο και φωτισμένο.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ

Σύμφωνα με ενημέρωση από την μονή η πύλη ανοίγει καθημερινά από 08:30 π.μ. έως στις 12 το μεσημέρι και το απόγευμα από της 5 έως πριν την δύση του ήλιου.

Καλό είναι όμως για τους εκδρομείς ή προσκυνητές που επιθυμούν  να επισκεφθούν την μονή να προηγηθεί συνεννόηση με ένα  τηλεφώνημα στο 2643041427.